các bác cho em hỏi về cám chòe bình dương cho chòe đất ăn có tốt không ạ

Các bác cho em hỏi là tầm này ở Bắc thì có nên bẫy đấu ko ạ ?
p/s : mới bẫy đc 2 e má trắng

Hoàng Tuấn Phổ

Chim cuốc(1) còn gọi chim quắc. Cuốc hay quắc đều mô phỏng theo tiếng kêu của loài chim mà thành tên(2). Ở Trung Quốc, nó được gọi bằng những cái tên đẹp: đỗ quyên, đỗ vũ, tử quy,... Người
nông dân xưa đa số thất học không hề biết đó chính là hồn vua Thục đế bên Tàu, chết vì mất nước, hóa thành chim Quốc, ngày đêm thương nhớ nước phát ra tiếng kêu “quốc quốc” nghĩa là “nước nước”! Người Việt, Mường, Thái đều quan niệm chim cuốc là loài chim có hại cho nhà nông, cho nên, nhiều nơi có lệ đầu năm làng mở hội săn chim cuốc với ý nghĩa cầu mong mùa màng không bị chim chóc phá hoại, cũng là nhắc nhở mọi người, mọi nhà chú ý đánh trừ chim cuốc.
[ATTACHMENT NOT FOUND]
Chim cuốc ưa sống nơi cồn cây bụi cỏ, hoang vắng rậm rạp. Sáng mai và chiều tà, cuốc lặng lẽ như cái bóng, thận trọng từng bước một mò ra khỏi tổ đi kiếm ăn, khi trở về lại lặng lẽ thận trọng lò dò chui vào tổ. Lúc ra ngoài hễ thấy hiện tượng khác lạ đáng nghi, cuốc lủi trốn rất nhanh, thoáng cái mất tăm. Vì thế, thành ngữ có câu “Lủi như cuốc”. Bình thường cuốc sống tựa thầy tu ẩn dật, không nói năng, trò chuyện, chẳng thích quan tâm đến ai, chẳng muốn ai chú ý đến mình. Lúc đi kiếm ăn, màu lông cuốc lẩn vào màu cây cỏ, chốc chốc nó lại giương cao cổ cò lên để nghe ngóng, xem xét động tĩnh.
Đối với loài cuốc, tạo hóa không thật ưu ái: cho nó cái mỏ sắc nhọn, cái cổ dài cò hương, cặp giò cao kều, nhưng bắt nó đôi cánh lại ngắn, yếu. Cho nên, nó không thể bay cao, bay xa như các giống chim khác mà chỉ bay thấp tà tà, từng đoạn ngắn tựa con chim nhỏ mới học chuyền. Nó lại thua các loài chim ở chỗ không hề biết đậu cành cây, dẫu là cành thấp. Tôi chưa từng thấy cuốc đậu cành cây bao giờ, nó không biết đậu hay không thích đậu?
Tuy sống lặng lẽ, bí mật, cảnh giác cao, cuộc đời cuốc chẳng dám chắc an toàn. Năm nào cũng vậy, bắt đầu cuối xuân chuyển sang hè, cuốc như hóa thành loài chim trời phạt: kêu ra rả suốt ngày, văng vẳng cả đêm, chẳng khác “lậy ông tôi ở bụi này!” Nhất là lúc canh khuya, thanh vắng tiếng cuốc kêu nghe thật ai oán não nùng, có con kêu đến khản cổ, lạc giọng, người ta bảo vì nó thất tình, không ăn không ngủ, kêu đến kiệt sức, lăn ra chết! Đó là mùa yêu đương của cuốc. Khao khát tình yêu cuốc quên mọi nguy hiểm. Đôi lúc quá say đắm chữ tình đến mức mê mẩn tâm thần, cuốc không kêu “cuốc cuốc” mà gào lên “Cu loa! Cu loa!...” như một kẻ điên! Cuốc tưởng như trong thế giới muôn giống vạn loài này chỉ tồn tại một mình chàng cuốc. Do tiếng cuốc kêu ban đêm, người ta biết chắc chắn nơi cuốc xây dựng tổ ấm, nhưng bụi cây quá rậm mà cuốc lại có tài lẩn nhanh nên không dễ đánh cuốc.
Nếu đánh rắn phải dụ rắn ra khỏi hang thì bắt cuốc thì phải lừa cuốc ra khỏi tổ. Lợi dụng điểm yếu của cuốc là bay thấp và ngắn, mùa gieo mạ, cuốc mò ra ăn mạ, người ta đuổi cuốc chạy về phía đồng trống. Chỉ cần hai người đón hai đầu, cuốc bay được vài đoạn, mỏi cánh dừng lại, khó tránh khỏi bị tóm cổ.
Nhà nông ghét cuốc không phải tiếng kêu của nó làm người ta “điếc tai” hoặc gợi lên cảm giác buồn buồn mà chính bởi cuốc hay ăn mạ, “của giống của má”. Những hạt thóc giống ngâm nảy mầm đem ra ruộng vãi rất hấp dẫn đối với cuốc. Cuốc ăn không nhiều, nhưng mỗi ngày tiệc tùng mấy bữa, tích tiểu thành đại; khi mạ lên xanh lại bị cuốc tìm thức ăn dẫm nát. Ruộng mạ vãi gần bờ cây bụi rậm càng dễ bị cuốc phá hại; suốt ngày ra ra, vào vào, cuốc “cậy gần nhà”, thoáng cái mất tăm. Người ta không thể “tay không bắt cuốc” mà phải đánh cuốc bằng bẫy.
Con cuốc thì nhỏ bằng nắm tay thôi, nhưng cái bẫy càng to rộng càng tốt. Cuốc vốn nhát gan, nếu bẫy nhỏ hẹp, dù đói meo nó cũng e sợ, không dám liều mạng chui vào.
Bẫy cuốc đáy phẳng, thành và mái uốn khum khum hình vòm cuốn, đầu này bịt kín, đầu kia mở cửa. Cánh cửa khi mở nằm ép xuống đất thành mặt phẳng nối liền với đáy. Bề dài bẫy chừng 0,8m, chiều cao và rộng khoảng 0,3m. Đan bằng tre hoặc nứa. Nan nhỏ, mỏng để giữ độ thưa, thoáng. Nhưng lỗ đan chỉ đút vừa quả trứng gà hoặc trứng vịt. Lỗ to hơn dễ bị cuốc chui qua. Một cái cần bằng tre cắm giữa bẫy, đầu ngọn cần buộc sợi dây vít cong xuống cửa.
Cuốc là giống chim ăn hạt và côn trùng. Vì cổ họng nhỏ, nó thích loại hạt mềm. Người ta phải ngâm thóc nảy mầm như mạ, bỏ vào mảnh lá chuối để giữa bẫy. Đặt bẫy ở nơi cuốc hay qua lại kiếm mồi hoặc ngay chỗ cửa ngõ cuốc thường ra vào. Chung quanh cắm lơ thơ vài cành lá tươi cho có vẻ tự nhiên. Cuốc từ trong bụi rậm lò dò mò ra, thong thả, nhè nhẹ, từng bước êm ru, không hề làm đau một cái lá cỏ. Cuốc ngẩng cao đầu, cổ cò hương uốn cong mềm mại, hết rụt xuống lại vươn lên, đôi mắt mở to nghiêng bên này, ngó bên kia. Phát hiện thấy mồi ngon, cuốc lượn một vòng quanh bẫy thăm dò. Có một lối rộng mở dẫn tới bữa tiệc ngon lành. Cuốc dò dẫm tiến đến bên cửa rồi dừng lại nghe ngóng. Chung quanh vẫn yên tĩnh quá. Mà mâm cỗ kia lại vô cùng hấp dẫn. Cuốc quan sát trước sau một lần nữa rồi đánh bạo bước vào. Cái chân cao kều với những ngón đen đủi dài ngoẵng của nó theo thói quen chụm lại và đưa lên cao. Thế mà vẫn vướng vào cái gì đó. Thì ra một sợi dây chăng ngang. Cái này nó vẫn thường gặp trong bụi cây cồn cỏ. Thông thường nó cứ bước bừa đi là qua thôi. Nhưng nơi đây không phải chốn quen thuộc, nó không thể không thận trọng. Nó chưa kịp tính kế tiến lui thế nào đã nghe “phựt” một tiếng cái chốt bẫy bật ra, tiếp theo cái cần bẫy vút lên, và cái cửa bẫy tức thì đóng sập ngay sau lưng nó.
Cuốc giật mình nhảy tung lên. Khi đã bình tâm trở lại nó chạy quanh trong bẫy tìm đường ra. Nhưng vô ích.
Cuốc mỏ đen, chân cũng đen, hay dẫm lội, nom gầy guộc, bẩn thỉu, rất xấu cho nên thành ngữ nói “Đen như chân cuốc”. Nhưng cuốc có bộ lông đẹp, lưng nâu, bụng trắng, đít đỏ, diện như chàng công tử bột. Có thể nuôi cuốc làm chim cảnh. Tuy nhiên, cuốc chỉ đẹp khi ở thiên nhiên. Thịt chim cuốc không ngon, dai dai, khen khét, nhà nông ghét nó vì nó ăn mạ, cần tiêu diệt trước kỳ gieo vãi mạ lúa mùa. Hội săn chim cuốc mùa xuân là tục lệ bắt nguồn từ sản xuất nông nghiệp, lấy vụ mười làm chính. Ít ai biết chim cuốc còn ăn côn trùng phá hại mùa màng.
Ngày nay, đồng ruộng đâu đâu cũng được quy hoạch, cũng được cải tạo, không còn những cồn cây, bụi cỏ hoang rậm. Loài cuốc hết nơi cư trú, bỏ đi đâu không rõ. Một vài đôi đánh bạo vào làng, trú ngụ trong những bờ tre vắng vẻ sau vườn nhà. Nếu người không đánh đuổi chúng, chúng sẵn lòng thân thiện, mặc dù vẫn tỏ vẻ cảnh giác. Dẫu mang thân ở đỗ nằm nhà, mùa xuân cuốc vẫn dóng dả “cuốc cuốc” gọi bạn tình. Trứng cuốc lớn hơn trứng chim cút, màu xanh lơ, lấm tấm chấm hoa nâu, vì thế loại quả chuối tiêu chín kỹ lấm tấm chấm hoa nâu, gọi là “chuối trứng cuốc”. Mỗi ổ trứng cuốc chừng 6 - 8 quả. Cũng như gà, cuốc non nở ra biết đứng ngay trên những cái chân cao kều, bé tý xíu, toàn thân đều một màu xám xám, đen đen. Cuốc con theo mẹ đi kiếm ăn. Hễ nghe mẹ báo động bằng tín hiệu riêng nhà cuốc, chúng liền biến nhanh vào bụi rậm. Số lượng cuốc con sống được đến khi trưởng thành rất ít. Bởi vậy, họ hàng nhà cuốc phát triển rất chậm.
Bây giờ làng thôn, đồng nội hầu như không còn bóng cuốc, tiếng cuốc. Không phải do cuốc bị nhà nông tiêu diệt. Cuốc chết vì bị ngộ độc thuốc trừ sâu hoặc bị triệt sản vì thuốc hóa chất nguy hại.

(1) Cũng có người viết “quốc”
(2) Cũng như chim “da da”, chim “cò”, chim “vạc”, v.v... tên gọi đều phỏng theo tiếng kêu của chúng.

Hải tượng là loài cá có xuất xứ từ Nam Mỹ. Ở Việt Nam hầu như chưa có mấy ai nuôi sinh sản thành công loại cá này. Thế nhưng, hiện ở ấp Lộc Vĩnh, xã Lộc Hưng, huyện Trảng Bàng có một người làm được.


Cá hải tượng nuôi sinh sản thành công tại gia đình ông Phước.

Người nuôi cá hải tượng sinh sản thành công là ông Ngô Văn Phước, sinh năm 1955. Ông Phước có một trang trại nghỉ dưỡng ở ấp Lộc Vĩnh. Xung quanh trang trại của ông có nhiều ao cá liên thông với nhau. Tổng diện tích ao khoảng 300 mét vuông, nơi cạn nhất khoảng 0,8 mét, nơi sâu nhất khoảng 1,5 mét.

Các ao được đào hơn 3 năm nay, dưới ao có nhiều loại cá khác nhau được thả vào nuôi chung. Do ao ở gần kênh Đông của công trình thuỷ lợi Dầu Tiếng- Phước Hoà, nên thường xuyên có nước vào ra.

Thấy ông Phước có ao rộng, đầu năm 2014, một người bạn của ông ở TP Hồ Chí Minh đã tặng cho ông 7 con cá hải tượng, mỗi con nặng từ 20-25kg. Ông Phước đem về thả xuống ao nuôi. Ban đầu ông nuôi chúng trong một ao riêng, dùng lưới B40 ngăn lại để chúng không thể bơi sang các ao khác.

Gần một năm sau, đàn cá lớn lên, cái ao trở nên chật chội, thế là có một con bị chết. Các con còn lại phá hàng rào bơi ra ao khác. Thoát ra ngoài môi trường rộng, kiếm được nhiều thức ăn nên chúng lớn rất nhanh. Thế rồi, một ngày đẹp trời đầu năm 2015, bỗng nhiên ông Phước nhìn thấy con cá hải tượng mẹ dẫn theo một đàn con bơi lượn khắp ao.

Cứ khoảng 15 phút, cá mẹ lại ngoi lên mặt nước đớp không khí. Đàn cá nhỏ ước tính khoảng 1.000 con bơi sát theo mẹ, thỉnh thoảng chúng cũng nổi lên đớp không khí rồi lặn xuống. Đầu tháng 5.2015, khi chúng tôi đến thăm, đàn hải tượng con đã lớn lên gần bằng cổ tay người lớn.

Chúng bắt đầu tách ra thành nhiều nhóm nhỏ tự đi kiếm ăn. Chúng bơi len lỏi theo những giề lục bình, rượt đuổi các loài cá nhỏ để ăn. Chúng đến đâu là nghe tiếng táp mồi lụp bụp như cơm sôi đến đó. Cá “bố mẹ” vẫn lặng lẽ bơi theo sau đàn con như để sẵn sàng bảo vệ. Mỗi lần cá mẹ bơi qua nơi nước cạn, nước lại dợn lên cả một vùng.

Anh Võ Văn Quang, 39 tuổi- con trai của ông Phước cho biết: từ khi đàn cá hải tượng xổng ra, chúng ăn gần hết số cá trong các ao. Mấy tháng nay, bình quân, mỗi tuần gia đình anh phải mua 10 kg cá lóc thả xuống ao làm mồi cho đàn hải tượng.

“Tuần rồi, tôi mới mua thêm 500kg cá tạp với giá 45.000 đồng/kg cho chúng ăn”- anh Quang nói thêm. Từ khi cá hải tượng nhà anh Quang sinh sản, nhiều người từ TP Hồ Chí Minh đã tò mò đến xem, họ hào hứng quay phim, chụp ảnh chúng. Bản thân anh Quang và các thành viên trong gia đình đều rất thích thú vì điều này. “Mỗi buổi chiều, khi đi làm về, ra ngắm đàn cá bơi lội trong ao thấy đã con mắt lắm”, anh Quang vui vẻ kể.

Theo một số thông tin đã có trên mạng internet, hải tượng là loài cá nước ngọt lớn nhất hành tinh. Chúng sinh sống chủ yếu ở lưu vực sông Amazon, Nam Mỹ. Tên của cá hải tượng theo tiếng địa phương là “cá đỏ” vì ở phần đuôi cá có vảy đỏ trên nền thân xanh rêu.

Khi trưởng thành, cá này có thể dài tới 3 mét, nặng 200 ký. Đây là loài cá quý hiếm đã được đưa vào sách đỏ thế giới và cần được bảo vệ. Từ thập niên 90, loài cá này đã được nhập vào nước ta một cách không chính thức cho dân ghiền nuôi cá cảnh. Chúng cũng được trưng bày ở các khu vui chơi tại TP. Hồ Chí Minh. Hiện nay, cá hải tượng có bán lẻ rải rác ở TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội.

Khi cá cái đạt 5 tuổi và chiều dài đạt 1,7 mét thì bắt đầu sinh sản. Hiện cá hải tượng giống chưa được sản xuất ở Việt Nam. Loại cá này đẻ như cá cờ, cá sặc ở xứ ta, tức là đào vũng ở đáy bùn để đẻ trứng. Trứng sau khi ra đời được cá đực ngậm trong miệng. Cá đực cũng ngậm cá con mới nở trong khi cá cái bơi quanh. Chúng sống từng đôi khi vào mùa sinh đẻ và sẽ cùng chăm con.

(Theo Tây Ninh)

Các bác cho em hỏi đây là loài chim gì và chăm sóc nó như thế nào ạ ?

[ATTACHMENT NOT FOUND]