[SIZE="3"][SIZE="2"]Chơi cu gáy, việc sở hữu chú chim cu có cườm liên hoàn là mơ ước của nhiều người, nhiều đời chơi cu gáy Cũng vì lẽ đó mà một số ít người tìm mọi cách để tao ra con cu gáy giống như vây. Nếu mục đích để bán giá cao kiếm tiền thì quả chẳng khác nào bọn lừa đảo, nhưng để cho vui, nhìn chơi cho đã con mắt và thỏa mơ ước của mình thì chẳng có gì đáng trách .
Đó là trường hợp một anh bạn chơi chim chung cơ quan với mình, đã phẫu thuật chim cu gáy cắt bỏ một phần da ở cổ, sau đó nối cườm lại, nhìn y như cườm liên hoàn
Hôm nao có điều kiện, mình sẽ post hình em nó lên đậy
Cảnh giác cùng các bạn, chớ ham của lạ [/SIZE][/SIZE]

[INDENT] Triệu chứng và chữa trị

1. Bênh ký sinh trùng :
Chim bị giun sán sống ký sinh ở đường ruột. Chim kém ăn,ốm, khát nước, xù lông, xệ cánh, đi phân lỏng có mùi hôi không màu. Cách chữa :
- 1- 2 mg Pipérazine hoặc 2mg bột trái cau già ( cau ăn trầu );
- 15ml nước pha đường 25% ;
Cho chim uống liên tục trong 2 ngày ( liều trên dùng trong 1 ngày ).
2. Bệnh tiêu chảy do E.coli :
Do chim đề kháng kém, dư đạm, béo, tiêu hóa không hết tạo cho chủng E.coli gây bệnh tiêu chảy, phân thay đổi màu. Cách chữa :
- 1 – 2 mg Ampicilin;
- 15ml nước pha đường 25%;
Cho chim uống liên tục trong 3 ngày .
3. Bệnh tụ huyết trùng ( vi khuẩn ):
Chim cứ rũ, lim rim, khó thở, chân co rút, đi phân chảy có nhớt và màu xanh. Cách chữa :
- 1 – 2 mg Streptomycine hay Kanamycine hoặc Teramycine;
- 15ml nước pha đường 25%;
Cho chim uống liên tục trong 4 ngày .
4. Bệnh do vi rút :
Chim bệnh thường rút cổ, ngủ gục, bỏ ăn, khó thở, sút cân nhanh, run rẩy, đi phân lỏng, trắng, dính xung quanh hậu môn. Cách chữa :
- Chủng ngừa bằng vaccin;
- Điều trị bằng vitamin hoặc mật ong pha loãng dùng cho tới khi chim hết bệnh.
5. Bệnh do bị “ Sốc “ :
Chim phản ứng với bất kỳ lý do nào bằng việc đi phân lỏng, nhưng sức khỏe trông như bình thường. Điều trị bằng cách đưa chim trở lại tinh thần ổn định và bồi dưỡng cho chim sẽ hết bệnh mà không phải dùng thuốc, như dùng thêm sữa, đường, mật ong
Ghi nhớ :
- Việc sử dụng thuốc khánh sinh đều cẩn trọng về liều lượng và theo dõi kỹ lưỡng, tránh bị phạm thuốc hay quá liều.
- Khi cho chim uống thuốc để ý chim có uống không, nếu không chim sẽ chết khát.
- Vài lần khuấy thuốc bị lắng đọng ở đáy cóng.
- Nếu cho chim uống hết thuốc thì cho thêm nước tuyệt đối không để thiếu nước.
- Cho chim ăn bình thường, không cho ăn trái cây xanh, chua hoặc giảm chất đạm, béo như bột có nhiều trứng để chim sớm bình phục.
- Tách chim bệnh nuôi riêng ra nếu ở lồng tập thể để tránh lây lan qua chim khỏe mạnh.
- Làm vệ sinh lồng và khu vực nuôi chim.
- Cho các chim khỏe mạnh còn lại uống liều thuốc phòng ngừa .>>[/FONT][/COLOR]
Nguyên nhân và phòng ngừa
Chim khuyên bị tiêu chảy do nhiều nguyên nhân như bị nhiễm vi khuẩn, E.coli và những nguyên nhân tổng hợp phải chích ngừa bằng vaccin hay điều trị bằng kháng sinh mới khỏi, và phòng ngừa bằng cách vệ sinh, khử trùng lồng nuôi nhốt, khử khu vực tập trung chim để duy trì sức khỏe của chim .
Ngoài ra còn có các nguyên nhân tưởng như không có gì ăn nhập mà cũng có thể gây bệnh tiêu chảy cho chim, chim bị “ Sốc “ mà phản ứng lại bằng tiêu lỏng .
- Do ăn uống, chim ăn thức ăn bị chua mốc, nước uống bị thối, thay đổi thức ăn đột ngột, cho ăn quá bổ hoặc thiếu chất, đói no thất thường như bỏ đói bỏ khát .
- Do kém vệ sinh, chim thiếu tắm nước, tắm nắng, lồng nuôi nhốt không vệ sinh, ô nhiễm môi trường do bụi bậm, khí độc hại .
- - Do khí hậu, đem chim từ vùng này qua vùng khác có khí hậu khác nhau, để chim ngoài trời ngoài sương, để chim dưới mái tole hay phòng có máy lạnh .
- Do môi trường, chuyển chỗ ở chim từ yên tĩnh qua ồn ào, gần chợ, gần đường xá đông người qua lại, gần chó mèo, chuột thằn lằn quấy phá .
- Do suy kiệt, cho chim tắm chiều tối bị cảm lạnh, hay tắm nắng gắt lâu bị cảm nắng, cho chim thức khuya không trùm lồng cho chim ngủ sớm, thi đấu hót sáng chiều thiếu nghỉ ngơi ăn uống, chim đang thay lông thiếu chăm sóc bị suy .>>
1. Liều phòng bệnh cho chim khuyên :
- 50mg chloraphénicol hoặc Teramycine;
- 1 lít nước chín
Cho chim uống liên tục 3 – 4 ngày .
2. Tiêu độc, tẩy trùng :
Dùng thuốc sát trùng phổ thông để diệt khuẩn, virur, nấm mốc, ngừa cảm cúm H5N1 có thể dùng thuốc bột Solamid hay Biodin 10g pha với nước phun xịt lồng và pha nước cho chim tắm .
Kết luận
Chim vành khuyên rất dễ mắc bệnh tiêu chảy, làm cho người nuôi bận tâm rất nhiều. Con chim đang líu lo bỗng dưng im bặt, chim mình nuôi mà không nghe hót hỏi làm sao mà không buồn . Tóm lại chim vành khuyên bị bệnh do bị sốc, bởi thay đổi chủ nuôi, thay đổi bột đột ngột . Vì vậy khi mua chim khuyên nên xin bột cũ chim đang ăn, hỏi thành phần chế biến hoặc nhãn hiệu người bán .
Trước khi mua chim khuyên, nên khám sức khỏe chim bằng cách nhìn sắc thái biểu hiện sự khỏe mạnh linh hoạt. Điều quan trọng nhìn phân chim hoặc vạch bụng chim xem , nếu chim bệnh bụng bị sưng đỏ, ruột sưng nổi lên thấy rõ, chim ốm lườn bén ngọt, phân trắng dính hậu môn .
Khi đã biết cách phân biệt chim khỏe, chim bệnh, biết cách định bệnh và điều trị thì việc chữa bệnh không còn khó khăn và đáng lo ngại nữa .
Chừng đó, khi ta có con chim khuyên quý hay lỡ mua con chim khuyên hay cực kỳ bị bệnh, tốt nhất nên chữa trị càng sớm càng tốt, không nên bán đi vô tình làm lây lan bệnh hay kéo dài làm tồi tệ thêm sức khỏe dẫn tới chim bị chết oan uổng. Hơn nữa ta cứu được một con chim quý hết bệnh, chim mạnh khỏe trở lại líu lo cho ta thưởng thức, thì Niềm vui đó còn gì sung sướng hơn !

Nguồn Sưu tầm trên Internet
[/INDENT]

Nguồn Sưu tầm trên Internet
Em xin chào các bác, em thích nuôi chim từ nhỏ, lọ mọ theo các đại ca đi trèo cây bắt tổ chim rồi đạp xe lên chợ Đồng Xuân, chợ Bưởi mua chim. Bây giờ em cũng chỉ nuôi mỗi Khuyên thôi, cũng do có 1 người lôi kéo. Em cũng hay dùng cách bảo quản mồi châu chấu trong tủ lạnh, thường thì em mua 1 túi khoảng 1000 thôi, cho ăn một hôm không hết thì cất tủ. Cái nghề nuôi chim quan trọng nhất là cám bã, mỗi người một công thức riêng, người thì dùng trứng luộc, có bác cầu kỳ thì dùng trứng tươi mà bóp với đậu xanh mật ong. Không có gì vất vả bằng làm cám chim, trời nóng như mấy hôm vừa rồi màngồi sao cám thì quả lầ một cực hình. Nguời làm cám phải sao rất đều tay, mẻ nào cũng phải như mẻ nào không cháy quá, không sống quá. Em rút được 1 kinh nghiệm cực thú vị là cám cho vào nồi cơm điện và bật nút như bình thường, cám chín rất đều và mình không phải chịu nóng.
Thành phần cám khuyên của em là: trộn theo tỷ lệ 1/6 ( tức là 1lạng đỗ xanh thì cho 6 lòng đỏ trứng gà luộc)
- trứng gà luộc lên bỏ lòng trắng, lấy lòng đỏ
- Đỗ xanh bỏ vỏ đồ lên như xôi xéo bóp nhuyễn với lòng đỏ trứng gà và 1 chén mật ong
- Nếu vào đợt thay lông cần tẩm bổ thêm thì mua thêm 2 lạng Nhộng về sao khô cho vào máy xay sinh tố xay nhuyễn trộn cùng cám.
- trộn nhuyễn và bóp tơi cám, cầu kỳ thì cho vào cái dây bột và ép cho thành những viên nhỏ
- cho vào chảo bắc lên bếp nhỏ lửa đảo đều tay sao cho vàng ươm chín tới, có mùi thơm như bánh gato là ok. Hoặc làm theo cách của em là cho vào nồi cơm điện
- cho ra tờ báo để cho nguội bớt và đổ cám vào hộp kín bảo quản

Anh free_as_abirds làm cám khuyên với tỉ lệ 1/6 là quá cưng chim rồi đó. Mấy người quen của GC làm cám khuyên tỉ lệ chỉ là 1kg đậu/20 trứng thôi. Họ dùng trứng vịt nên lượng lòng đỏ cũng có nhiều hơn trứng gà chút đỉnh, nhưng so với công thức của anh thì tỉ lệ đạm còn thua xa.
GC thì chủ quan nghĩ rằng khuyên thuộc họ chim sâu, đương nhiên thành phần thức ăn của nó cần đạm là chủ yếu. Vì vậy cũng không nhất thiết cứ phải quá tăng cường đạm trứng trong cám (mà thật ra thì bản thân đậu xanh cũng là đạm rồi!), mà có thể cho ăn các loại côn trùng khác cũng rất tốt, cũng là cung cấp đạm, mà còn là đạm tươi thích hợp với tập quán bắt sâu của khuyên. Miễn đó phải là thức ăn sạch (không bị nhiễm thuốc trừ sâu chẳng hạn!).
Có ai thử nuôi con nhộng ruồi cho khuyên ăn chưa nhỉ? Thế mà GC đã từng thấy rồi đấy, lại có người còn nuôi cả dế đẻ con cho khuyên ăn nữa chứ! công phu ghê!

Thật sự thì nuôi Khuyên cực kỳ cầu kỳ, ngoài cám ra Khuyên còn ăn mồi ngoài nữa, mùa nào thức ấy mùa xuân hè thì có dế, mùa hè thì có châu chấu. Cám muốn tăng đạm nữa thì cho Nhộng tằm là OK rồi như nhà bác gì bên Gia Lâm hay làm, cám của bác ý hơi ướt và có màu xám chứ không vàng uơm. Còn mấy bác nuoi nhộng ruồi với nuôi dế đẻ thì quả là có nhiều thời gian kính phục kính phục.

chao các bác hôm qua em mới lam mẻ cám mới cho mấy chú khuyên của em, nhưng do em sơ suất quá luc em lam cám xong cho vao sao lai nhưng em sao chưa kỹ nên hỏng mất mẻ cám đó rồi. vi mấy ngày vừa rồi trời nóng quá lam hỏng hết rôi. mà nóng thế này em ngại làm quá. có bác nào biết chố nào làm cám khuyên ngon không giới thiệu cho em với để em qua đó mua mấy lạng về cho mấy chú khuyên của em với.

Bạn PhuongNam có thể mua cám chim ớ phố Cổng Đục nhà anh HƯNG
hoặc là ớ phố Đào Duy Tư chỗ ngã năm

Mà có 1 cách khác ko sợ sao cám bị cháy đó là sao cám chim trên 1 cái chảo gang trên đó có sỉ than đã giã nhỏ rồi cho cám lên sao trên tờ giấy bản.Có 2 ưu điểm là:
-là ko sợ cám bị cháy nhưng mà để lâu quá cũng cháy.
-giấy bản còn có nhiệm vụ hút nhưng chất dầu ko tốt có trong cám anh hưởng đến chim
À mà ở đây có anh nào dám làm cám chim những hơn 10 trứng chưa.
1 công nghệ lam cực cao đó.theo em biết ở Hn chưa ai làm được đâu.Vì chim rất hay bị đi ỉa

Theo tôi, làm cám khuyên có thể trộn sống là hay nhất
-Đậu xanh đồ chín
-Trứng gà sống lấy lòng đỏ, tỷ lệ từ 2 đến 15 lòng đỏ/lạng đỗ xanh

Cho lòng đỏ vào trộn đều với đỗ xanh và đường (ty lệ từ 1 đến 2 thìa cà phê/lạng đỗ) và sấy khô. Cách sấy khô tiện nhất là để một nồi nhỏ đựng nước phía dưới đun cho hơi nước bốc lên và phía trên để nồi to hơn hoặc mâm đứng cám. Như thế rất khó bị cháy. Khi nào khô thì cho vào máy sinh tố xay nhỏ (dùng loại cối xay khô). Đem đảo lại và cho thêm khoảng một thìa cà phê mật ong (tỷ lệ này mỗi người không giống nhau theo tôi miễn là ổn định). Đảo cho mật ong trộn đều với cám và khô là xong. Chú ý đứng cho mật ong sớm vì dễ cháy và nógn quá cũng bị phân hủy mất chất.
Nếu khi khuyên thay lông thì không nên cho ăn sâu khô, còn muốn kích cho căng thì cho thêm sâu khô nhưng khi chim phải ráo lông thì mới tốt.

Em thấy mấy bác chuẩn bị cám khuyên công phu quá! Em chịu hết thấu! Lúc trước, khi còn nhiềuu thời gian, em khoái nuôi khuyên lắm! Vì khuyên nhỏ và âm lượng đủ lớn phù hợp nhà phố. Em toàn cho khuyên của em ăn cám gà con không hè Em ra tiệm thức ăn gia súc, hỏi họ loại cám mịn cho gà con, về nhà em trộn tỉ lệ 100 gr cám+ 5 trứng gà, đem phơi nắng cho khô rồi sao trên bếp đến khi nghe thơm là xong, có vài phút thôi. Vậy mà mấy con khuyên nhà em vẫn vui vẻ ríu ra ríu rít đấy. Nhưng bây giờ em bận quá, đành ngậm ngùi chia tay khuyên hót thôi

[ATTACHMENT NOT FOUND]
Lông xoăn (Frill) là một trong những kiểu đột biến bất thường xảy ra trong sự phân bổ về hình thể và bộ lông ở loài yến. Kiểu đột biến này xuất hiện lần đầu tiên tại Hà Lan vào năm 1800. Và trong suốt thế kỷ thứ 19 đặc điểm này được các nhà lai tạo nhân rộng khắp châu Âu. Thời điểm đó chúng được gọi dưới tên chung là Yến lông xoăn Hà Lan nhưng sau đó ở mỗi vùng của mỗi quốc gia lại tiến hành lai tạo riêng để hình thành nên nhiều dòng Frill khác nhau và đảm bảo sự khác biệt đó qua việc đặt các tên riêng cho từng dòng.
Tuy nhiên vì vài lý do chúng không được nhân rộng tại 1 số quốc gia, ví dụ tại Anh quốc và tại đây chúng thậm chí cũng không được đề cập trong các loại sách về chim yến
Có 3 vùng trên thân thể mà sự phân bổ về bộ lông khiến loại này có những dòng nhánh khác nhau
1. Vùng lông trên lưng được chia làm đôi và chạy dài từ phần vai trên xuống dưới cuối lưng. Lông xoăn là kết quả của việc các lớp lông xoăn lại với nhau, đối xứng ở 2 bên và luôn hướng về phía trước của lưng và cánh. Đặc điểm phân bổ này được gọi là “áo choàng” (Mantle)
2. Vùng lông ức, thay vì chạy suôn xuống và ôm sát cơ thể như yến thường thì lại xoăn ra ngoài và hướng lên trên phần xương ức và cuống họng giống như có 1 lớp khăn choàng khoác dưới cổ. Đặc điểm thứ 2 này được gọi là “cổ áo” (Jabot hoặc Craw)
3. Những chùm lông ở phần trên đùi cũng xoăn ra ngoài và hướng lên trên. Đặc điểm này được gọi là “Fin” hoặc “Flanks”. Trong những cuộc thi, phần lông ở khu vực này hay được giám khảo để ý tới vì nó không được quá rối, quá ngắn hay quá ít
Tất cả những chim được nuôi dưỡng và lai tạo nếu thừa hưởng những yếu tố trên cộng thêm những đặc điểm hành vi và kích cỡ thì đều được xem là yến lông xoăn (Frilled Canary). Sau đây là những dòng Frill đã được lai tạo thành công
- North Dutch Frill (xuất hiện cuối thế kỷ 19)
- South Dutch Frill (xuất hiện đầu thế kỷ 20)
- Parisian Frill (đầu thế kỷ 20)
- Milan Frill (đầu thế kỷ 20)
- Swiss Frill (đầu thế kỷ 20)
- Italian Gibber Frill (đầu thế kỷ 20)
- Spanish Giboso Frill (giữa thế kỷ 20)
- Padovan Frill (1974)
- Fiorino Frill (1982)
- Italian Giant Frill (1994)
1. NORTH DUTCH FRILL:
Đây được xem là dòng Frill cổ điển nhất và phổ biến nhất cho đến tận ngày nay. Dòng Frill này hội tụ đủ 3 yếu tố lông xoăn khiến nó trở thành một trong những dòng Frill hoàn hảo bởi vì ngoài 3 yếu tố trên nó không xuất hiện những kiểu lông xoăn khác trên cơ thể. Lông ở 3 vùng lưng, ức và đùi phải phát triển hài hòa, đối xứng khiến cho tổng thể thân chim, nhìn từ trái sang phải trông phải thật hoàn hảo
Các lớp lông đôi khi không được xếp lớp gọn gàng nhưng với hình thể cao to, thon dài thì nhìn tổng thể các lớp lông ấy vẫn không làm mất đi vẻ đẹp vốn có của nó. Đầu và cổ không có khoảng cách như ở các dòng Frill khác (gần như là 1 khối) và phần đùi bắt buộc phải có lông bao phủ. Đây là đặc điểm khó duy trì vì đa số dòng Frill lông ở đùi khá ít. Kích cỡ chuẩn của dòng này vào khoảng 17-18cm. Nhỏ hơn hoặc to hơn đều sẽ không đẹp. Một đặc điểm nữa là dáng đứng. Dáng đứng trên cầu phải thẳng và không được lệch quá 10 độ hướng về phía trước
North Dutch Frill có thể biểu hiện với đầy đủ các sắc tố từ vàng, trắng, xanh lá cây,…..nhưng đặc biệt không xuất hiện với màu đỏ. Những cá thể màu đỏ đều không được xem là đại diện của dòng North Dutch Frill này!
Các tiêu chuẩn nhận dạng North Dutch Frill
- Cổ: vừa phải, nối liền với thân, linh hoạt
- Lưng: vùng lông trên lưng được chia làm đôi và chạy dọc đối xứng từ vai xuống sống lưng
- Cánh: dài, ôm sát cơ thể
- Đuôi: dài, bản rộng, chót đuôi chẻ làm đôi
- Đầu: nhẵn trơn, lông mềm
- Mỏ: dài vừa phải, không bị hở lệch
- Lườn (ức): có dạng hình trái tim
- Vùng 2 bên sườn: dài, đối xứng, lông nhiều
- Phần thân dưới: cao, hướng thẳng
- Chân: dài, phần đùi phải có lông mềm bao phủ
- Dáng đứng: oai vệ, đứng thẳng 85 độ
- Xuất xứ: Hà Lan

2. SOUTH DUTCH FRILL:
Phần trên đã đề cập về sự hiện diện lần đầu tiên của Yến lông xoăn và sau này lan rộng tại khắp châu Âu, nó thậm chí lan rộng đến phía Nam của Hà Lan và tại đây, chính xác là tại Bỉ, là trung tâm của những nhà lai tạo chuyên về các dòng Yến dáng
Ở châu Âu dòng South Dutch Frill (SDF) được biết với tên gọi là French Frill (Xoăn Pháp) hoặc Belgian Frill (Xoăn Bỉ). Điều này có thể giả thích như sau. Vẫn là dòng yến xoăn có gốc của Hà Lan (vẫn mang tên Dutch) nhưng được phát triển tại phía Nam của Hà Lan, nơi có những trung tâm lai tạo rất phát triển, đó là Bỉ và Pháp. Một số người đã cho lai khác dòng với chim bản địa của họ mà một trong những dòng đó là yến xoăn của Bỉ (Belgian Frill). Hai vùng ở Bỉ đã cho lai ra dòng Yến này là Roubaisien và Lillois và trong số những con họ đem cho lai với NDF có cả dòng Border (Border canary)
Về sau này do ảnh hưởng của chiến tranh thế giới thứ hai mà dòng yến này dần bị mai một, chỉ một lượng nhỏ cá thể còn sót lại nên việc phát triển dòng này gặp nhiều khó khăn. Như vậy là đã rõ, dòng SDF là con lai của các dòng yến tại Bỉ và dòng NDF. Ba vùng lông xoăn trên cơ thể là dấu hiệu nhận biết đầu tiên. Phần lưng, ức và đùi phải hài hòa tổng thể nhưng về phần lông thì không nhất thiết phải phân bổ giống như NDF, và bên cạnh đó yếu tố đối xứng cũng là 1 yếu tố rất quan trọng
Phần đầu và cổ phải nhỏ và mảnh khảnh như các dòng chim của Bỉ nhưng cũng phải linh hoạt như ở các dòng Frill. Một đặc điểm quan trọng khác là dáng đứng. Nó phải trông như hình số 7 mà đa phần xuất hiện ở chim của Bỉ. Việc kết hợp đặc điểm dáng đứng số 7 và và lông xoăn của Hà Lan là sự kết hợp hoàn hảo. Phần lưng và vai phải hướng thẳng lên trên. Ngoài ra phần cổ có thể duỗi thẳng ra phía trước, không nhất thiết phải vươn ra quá dài như ở các dòng chim của Bỉ nhưng vẫn phải hơi vuông góc với phần lưng và vai
Cũng như dòng NDF, khi cho lai dòng SDF thì tất cả các màu đều có thể chấp nhận được ngoại trừ màu đỏ
Các tiêu chuẩn nhận dạng SDF:
- Cổ: mảnh khảnh, vươn ngang ra phía trước, linh hoạt, có lông bao phủ
- Lưng: giống như của NDF
- Cánh: dài, ôm sát thân
- Đầu: nhỏ , mảnh khảnh, có dạng như đầu rắn
- Mỏ: vừa phải, ko bị hở, lệch
- Lườn (ức): như NDF
- Hai bên sườn: đầy đặn, đối xứng và hướng lên trên phần vai
- Đùi: có lông mềm bao phủ
- Chân: dài, thẳng
- Dáng đứng: mảnh khảnh, ngoài ra dáng đứng trông như hình số 7 thì là chim đẹp
- Độ dài: 17cm
- Xuất xứ: Bỉ

[INDENT]3. PARISIAN FRILL
Đây là dòng Frill tôi rất thích vì vậy tôi sẽ nói nhiều hơn về nó. PF cũng là 1 dòng Frill cổ điển. Xuất hiện vào đầu thế kỷ 20 và nhanh chóng trở thành dòng Frill thịnh hành thời bấy giờ qua việc đạt được rất nhiều giải thưởng giá trị. Điểm thu hút đầu tiên nằm ở kích cỡ. Đây là 1 trong những dòng yến có ngoại hình khá lớn và điểm thu hút thứ hai chính là bộ lông dày
Dòng Parisian Frill này có con cháu của một dòng yến có ngoại hình to lớn ở Pháp có tên gọi là “La Nationale`”. Đây là dòng yến đặc hữu của nước Pháp, xuất hiện lần đầu tiên vào khoảng tháng 10 năm 1867 với đặc điểm nổi bật duy nhất là ngoại hình to lớn. “La National`” cũng là một dạng yến lông xoăn và được người Pháp nuôi dưỡng chủ yếu tại Paris. Trước khi thế chiến thứ nhất diễn ra thì các dòng Frill khác nhau đã du nhập vào Pháp và người Pháp cũng tự tạo cho mình 1 dòng Frill mới nhưng vẫn mang bản sắc Pháp và lấy tên gọi là Parisian Frill. Và có 1 quyển sách lưu truyền nổi tiếng tên “Le Serin Hollandais Parisien” chuyên để giới thiệu về cách lai tạo và chăm sóc dòng Frill này
Nhìn chung, Parisian Frill khác các dòng Frill khác về độ dài cơ thể và với vẻ ngoài uy nghi sang trọng khiến nó trở thành một dòng Frill rất ấn tượng. Kích thước của nó cũng tương đương với kích thước của dòng yến Yorkshire của Anh quốc, vào khoảng 20-22cm. Nếu là chim đi dự thi thì chiều dài không được ngắn hơn 19cm. Chim non trong năm đầu tiên vẫn chưa thể đạt kích thước như chim bố mẹ mà sẽ phát triển dần trong năm thứ hai. Và thực tế một vài cá thể cũng không thể đạt được kích thước cực đại trong vòng 3 năm. Người Pháp tự hào xem chúng như là biểu tượng của sự huy hoàng, tráng lệ và uy nghi. Quan điểm khi chơi dòng này có 2 nhánh nhỏ. Một kiểu chơi dáng đứng và một kiểu chơi dáng lùi
Theo kiểu dáng đứng thì khi quan sát chim đậu trên cầu thì dáng chim phải luôn hướng về trước thể hiện sự tự tin, oai vệ. Dáng lùi thì ngược hoàn toàn với dáng đứng. Chim trông có vẻ rụt rè và phần đầu ít khi hướng về trước. Trong sách “Le Serin Hollandais Parisien” có giải thích vì sao lại có 2 kiểu chơi như vậy nhưng chỉ có 2 bản copy của quyển sách này tồn tại đến ngày nay và nó cũng chỉ được lưu truyền trong nội bộ của những nhà lai tạo ra dòng yến này vì vậy công thức lai tạo ra dòng yến này vẫn còn là bí mật
Bộ lông của dòng Frill này có thể dài và mềm, chúng cong lên như những gợn sóng hoặc có thể ngắn nhưng hơi cứng (còn gọi là lông cứng). Một cá thể Parisien đẹp thì phần lông xoăn ở lưng phải kéo dài dọc theo sống lưng và kết thúc ngay tại hậu môn của chim và phần lông này phải xoăn lại như hình dáng của những cánh hoa hồng hoặc túm lại thành hình một bó hoa. Phần ức cũng vậy, bộ lông cũng phải xoăn thành những gợn sóng theo nhiều hướng khác nhau tới tận phía dưới cằm
Với 3 vùng lông xoăn chủ đạo để gọi là Frill thì dòng yến này vẫn có những vùng lông mọc ở những chỗ khác trên cơ thể vì vậy không phải lúc nào chúng cũng trông giống như các dòng Frill (đặc biệt khi thay lông). Phần lông ở đầu của chim cũng xoăn lại trông như 1 chiếc mũ rộng vành, lông cổ trông như chiếc khăn choàng, lông ở vùng mặt cũng xoăn lại trông như những hàng ria mép. Phần đùi cũng được bao phủ bởi lông xoăn dài. Đó là những đặc điểm khiến Parisien trở thành một trong những dòng Frill quyến rũ nhất nhưng thật không may là ngày nay ngay chính tại quê hương của mình thì dòng Frill này cũng không được phát triển cho lắm.
Parisien Frill có thể có nhiều màu sắc khác nhau nhưng cũng không có màu đỏ

Tiêu chuẩn nhận dạng
- Cổ: lông xoăn nhiều
- Cánh: dài, ôm sát cơ thể
- Đuôi: rất khỏe, bản rộng và hướng tâm
- Đầu: lông xoăn phủ kín nhiều lớp cả 2 bên
- Mỏ: vừa phải, không hở lệch
- Ức: lông xoăn nhiều lớp như vỏ sò
- Hai bên sườn: dài, đối xứng
- Lưng: lông xoăn dày kéo xuống tận hậu môn và đối xứng
- Đùi: lông xoăn dài
- Móng: dài và xoăn như ruột gà
- Kích cỡ: 19-22cm
- Nguồn gốc: Paris, Pháp

4. MILAN FRILL
Vào đầu những năm 1900 các nhà lai tạo ở thành phố Milan của Italy đã lai tạo thành công một chủng loại lông xoăn màu trắng đặc biệt và họ đặt tên là “Milan Bianco”. Nếu nhìn về hình dáng và sự phối lông ở vùng cơ thể thì nó gần giống với Parisien Frill nhưng với kích thước nhỏ hơn (18cm). Bên cạnh màu trắng, dòng Frill này lại có thêm 2 màu nữa mà những màu này không được phép có ở dòng Parisien, đó là màu đỏ cam và màu xanh dương. Ngoài 3 màu này ra thì những màu khác đều không được xem là Milan Frill và mỗi cá thể Milan Frill chỉ được phép mang 1 màu, ko được trộn lẫn nhiều màu khác nhau kể cả những phần bị lem. Đây là dòng Frill duy nhất có màu đỏ được xuất hiện trên cơ thể!
Tiêu chuẩn nhận dạng:
- Cổ: lông xoăn nhiều
- Cánh: dài, ôm sát cơ thể
- Đuôi: rất khỏe, bản rộng và hướng tâm
- Đầu: lông xoăn phủ kín nhiều lớp cả 2 bên
- Mỏ: vừa phải, không hở lệch
- Ức: lông xoăn nhiều lớp như vỏ sò
- Hai bên sườn: dài, đối xứng
- Lưng: lông xoăn dày kéo xuống tận hậu môn và đối xứng
- Đùi: lông xoăn dài
- Móng: dài và xoăn như ruột gà
- Kích cỡ: 18cm
- Màu sắc: trắng, đỏ và xanh dương, mỗi cá thể chỉ được mang 1 màu
- Nguồn gốc: Milan, Italy
cá thể bên phải là Milan Frill

5. SWISS FRILL
Swiss Frill cũng là một trong những dòng được hiệp hội điểu học thế giới công nhận là một trong những dòng Frill. Xuất xứ tại Thụy Sĩ và cũng được lai tạo từ South Dutch Frill với chim bản địa, ở đây là dòng Scotch Fancy và dòng Munchener của Đức.
Swiss Frill có đầy đủ các màu trừ màu đỏ
Đặc điểm nhận dạng:
- Cổ: dài, mảnh khảnh, lông bóng mượt
- Cánh: dài, ôm sát cơ thể
- Đuôi: khỏe, dài chạm đất
- Đầu: nhỏ , hình dạng đầu xà
- Mỏ: vừa phải, không hở lệch
- Ức: nhỏ và đối xứng
- Hai bên sườn: dài, đối xứng
- Lưng: lông xoăn dài đối xứng và chạy dài dọc sống lưng
- Đùi: lông xoăn dài
- Kích cỡ: 17cm
- Dáng đứng mảnh khảnh có dạng hình Eclipse
- Nguồn gốc: Thụy Sĩ
[/INDENT]
6. ITALIAN GIBBER FRILL (GIBBER ITALICUS)
Đây là một trong những dòng Frill khá kỳ lạ, được lai tạo tại Italia và đối với nhiều người thì nó có những đặc điểm rất khác thường hay có thể nói là phi tự nhiên
Nguồn gốc chính xác của dòng này thì không được ghi chép chính xác nhưng nhìn chung nó mang những đặc điểm giống như SDF và dĩ nhiên khi đã hình thành nên 1 dòng mới thì nó không mang gien của SDF. Nhìn tổng thể hình dáng thì Gibber có kích thước nhỏ hơn mảnh khảnh hơn SDF và bộ lông xoăn cũng không phát triển bằng.
Kích thước nhỏ là do chúng được lai cận huyết với nhau qua nhiều đời. Ví dụ thay vì lai màu vàng với các màu khác thì người ta cho lai màu vàng với màu vàng. Chính vì cho lai như thế nên chim con sẽ có lông cứng, ít và thậm chí mất lông. Nhưng đặc điểm ít lông lại là đặc điểm để hình thành nên Italian Gibber. Lai cận huyết là kiểu lai chỉ dùng để duy trì củng cố hình dáng của chim nhưng cách lai này lại khiến chim con rất yếu. Điểm yếu của Italian Gibber là dễ bị stress thể hiện qua việc chim rất hay giật mình. Ngoài ra cũng còn phải kể đến tiếng kêu của dòng này. Dân gian vẫn hay gọi đùa nó là yến “cà lăm”
Gibber cũng là 1 trong những dòng yến có sự kết hợp giữa hình dáng và bộ lông xoăn. Chim có đôi chân phải thẳng, không được cong và phần cổ vươn dài ra giống như số 7. Đặc biệt đối với Gibber thì ba yếu tố lông xoăn ở lưng, ức và đùi chỉ cần hiện diện 1 trong 3 là đủ vì nó được ưu tiên do đặc điểm có ít lông. Lông xoăn không mọc quá nhiều ở phần ức của chim và tương tự ở phần đùi thì phần lớn là không có lông
Tất cả các màu đều có thể chấp nhận ở Gibber trừ màu đỏ. Phần lớn Gibber có màu vàng
Tiêu chuẩn nhận dạng:
- Cổ: thon dài, mảnh khảnh
- Lưng: nhỏ nhưng đối xứng
- Cánh: dài, thẳng và ôm sát cơ thể
- Đuôi: dài thẳng theo hướng sống lưng
- Đầu: nhỏ, mảnh khảnh, đầu xà
- Mỏ: dài vừa phải, không bị hở
- Lườn (ức): ít lông
- Vùng 2 bên sườn: dài, đối xứng, không có lông
- Chân: dài, thẳng vuông góc
- Dáng đứng: mảnh khảnh, có dáng số 7, phần cổ vươn dài ra trước
- Kích cỡ: 14-15cm
- Xuất xứ: Italy

[INDENT]7. SPANISH GIBOSO FRILL
Đây cũng là 1 dòng lai đặc biệt không kém. Dòng lai này có đặc điểm tương tự như Gibber tuy nhiên nó vẫn nhỉnh hơn Gibber một chút về độ dài hình thể. Ngoài ra xét về dáng đứng thì nó thậm chí có dáng đứng còn khắc khổ hơn cả Gibber. Phần đầu cuối xuống thấp hơn cả vai và đây là đặc điểm vẫn thường thấy ở các dòng yến của Bỉ thời xưa. Có một sự thật là phần cổ của chim trông có vẻ như được dài thêm ra và đó là kết quả của việc đột biến và các đốt sống cổ như được mọc thêm ra. Đây là sự thật và nó vẫn chưa được chứng minh rằng tại sao nó lại có chiều dài cổ quá khổ như thế
Chính vì mang những đặc điểm gần giống như Gibber nên dòng này vẫn chưa chính thức được công nhận là 1 dòng Frill hoàn chỉnh nhưng trong những cuộc thi thì người ta vẫn dành riêng cho nó 1 hạng mục vì sở hữu đặc điểm hiếm có trên
Vì chưa được công nhận nên cũng ko có những tiêu chuẩn riêng dành cho dòng này
- Kích cỡ: 17cm
- Xuất xứ: Tây Ban Nha
Vào đây xem ảnh Spanish Giboso
http://www.animal-image.com/Birds/Ca...nary/index.php
8. PADOVAN FRILL
Một dòng Frill khác được hiệp hội điểu học quốc tế công nhận chính thức vào năm 1974 và nhanh chóng gia nhập vào đại gia đình Frill. Cũng là sản phẩm lai tạo của người Italia và tên của nó được đặt theo tên 1 thành phố tại tỉnh Padua, Italia. Đây là dòng Frill cũng to lớn như Parisien mặc dù những lớp lông xoăn lại ít hơn. Và điểm đặc biệt quan trọng khiến nó khác những dòng Frill khác là nó sở hữu một cái mào trên đỉnh đầu (dân ta hay gọi là bông cúc)
Padovan Frill được lai tạo giữa Parisien Frill và North Dutch Frill và NDF khi đó lại mang gien của dòng yến Gloster, đây là dòng yến với đặc điểm có bông cúc rất lớn ở trên đầu. Tại Lancashire thuộc Anh quốc người ta tiến hành cho lai nhằm phát triển độ dài và kích cỡ của chim song song với việc duy trì đặc điểm bông cúc này. Ngoài ra Padovan còn sỡ hữu dáng đứng rất đẹp khi 3 phần đầu, thân và đuôi trông như 1 đường thẳng. Và cũng như Parisien phần lông xoăn của nó cũng dài và rất dày và phân bổ lông như những dòng Frill khác. Đặc điểm bông cúc là đặc điểm dễ được nhận biết nhất ở các dòng bông cúc (Gloster) nghĩa là phần lông này phải tròn với trung tâm là ngay đỉnh đầu của chim sau đó vùng lông này có thể mọc dài xung quanh và kéo xuống tận vùng mắt và mỏ của chim
Tất cả các màu sắc đều hiện diện ở Padovan Frill và vẫn không có màu đỏ và thường thì phần bông cúc trên đầu sẽ màu khác so với màu trên thân chim
Tiêu chuẩn nhận dạng
- Đuôi: dài, bản rộng, chót đuôi chẻ làm 2
- Phần bông cúc: lông khá nhiều và thường có màu tối
- Mỏ: dài vừa phải, không bị hở
- Lườn (ức): rất nhiều lông xoăn
- Lưng: giống như NDF
- Vùng 2 bên sườn: ngắn, đối xứng, lông nhiều
- Móng: dài và cong như ruột gà
- Kích cỡ: 17cm
- Dáng bộ: kiêu hãnh, tao nhã và sang trọng
- Xuất xứ: Padua, Italia
Vào đây xem ảnh Padovan Frill. ngoài ra đây là địa chỉ đặc biệt ưa thích của mình vì trang này chuyên hướng dẫn cách nuôi dưỡng dòng Parisien Frill và 1 số dòng khác
[/INDENT]

Từ chim hoang dã thành chim yến nhà
Thủy tổ loài yến nhà là loài yến hoang dã Serinus canaria, một loài finch hót hay, sống ở các quần đảo Azores, Madeira và Canary, có màu vàng và nâu như sau:
Từ cuối thế kỷ 16 đến nay, con người đã lai tạo được rất nhiều giống yến nhà với thanh, sắc và dáng khác nhau. Được vậy là do có nhiều loài finch hoang dã bị bắt chịu để ghép giống và qua đó người ta đã có những nguồn gien quí trong những con chim lai để làm giống tiếp. Trong những loài finch hoang dã dùng lai ghép, thấy có nói đến những con Serinus hoặc Carduelis như:
- Serinus mozambicus / Thạch yến vàng(xanh) :
- Serinus leucopygius / Thạch yến xám(ghi) :
- Carduelis carduelis ( lovely, liquid, twittering song ) :
- Carduelis tristis ( canarylike song ) :
- carduelis canabina ( sweet, twangy song ) :



Đặc biệt từ thế kỷ thứ 19, màu đỏ cam của giống yến sau đây:



có nguồn gien từ con finch rừng Venezuela/Colombia có tên là Red Siskin/Carduelis cucullata :



Loài này bị bắt khá cạn kiệt và đang bị đe doạ rất nhiều ( Năm 1981, ước chỉ còn khoảng 600 con trong hoang dã ). Tiếng hót yếu, nhưng bù lại bộ lông nó có màu đỏ tươi. Người ta đã cho ghép con trống Red Siskin với con mái canary nhà để được những con chim trống lai có khả năng sinh sản tốt và có thể dùng gây giống tiếp.Thật kỳ diệu !

Đến giờ các nước như Anh, Đức, Pháp, Bỉ, ... đều đúc được những giống yến riêng nổi tiếng. Chúng ta chỉ du nhập vào VN được vài giống phổ biến, trong đó cũng có người nuôi đẻ để nhân giống, nhưng đôi khi lai tạp nên chim không đẹp.
Như đã thấy, dù không chính thống trong phân loại học, nhưng nhiều loại finch giòng Carduelis đã được ghép với canary nhà.
VN cũng có những con finch hoang dã giòng Carduelis thuộc họ Sẻ Thông- trong đó có con Sẻ Thông Họng Vàng(Vietnamese Greenfinch/Carduelis monguilloti) đặc hữu cũng khá đẹp:



... nhưng rất tiếc là nó không hót mà chỉ kêu ngắn và nhỏ thôi !

Nguồn Sưu tầm trên Internet
Yến hót là loại chim được thế giới yêu thích và lai tạo nhiều đời, nhiều thế hệ. Đến nay vẫn tiếp tục có sự lai tạo.

Yến màu - colour canary là một kiểu chơi mà trong đó, tôn chỉ của cuộc chơi là phối màu lai tạo những chú yến hót có những bộ lông màu sắc lạ.

Nhưng được một chú chim có màu sắc lông lạ chưa phải được coi là đã lai tạo được một dòng màu mới.
Việc lai tạo được một dòng yến hót có màu mới chỉ được công nhận khi màu mới đó được thể hiện ổn định trên một số lượng cá thể chim nhất định (trong một số cuộc thi qui mô thì người ta qui định được công nhận màu mới khi người thi show ra được 7-15 cá thể cùng có đặc điểm màu như vậy).

Agate, Issabela đều là những màu lông đã được 'thuần hóa' ổn định và do đó, những cá thế chim mang trên mình nét đặc điểm có đường viền lông sẫm màu mã não (agate) hay màu nâu bạc (issabela) sẽ được mang tên là yến agate hay yến issabela.
Và cũng tương tự như vậy ở một số loài chim cảnh lai tạo khác.

Những đặc tính của agate hay issabela được thế giới công nhận và do vậy, dù chơi ở nước nào, miền nào thì cũng cần tuân thủ các qui tắc về tên gọi chung của thế giới. Không thể ở Miền Bắc gọi con này là agate, miền Nam lại gọi agate là một con yến hót có màu hoàn toàn khác.

Tương tự như vậy, gần đây có một số bạn gọi tên con frosted red canary - hồng yến có phối lông đều đặn giữa hai màu đỏ hồng và trắng (có nơi gọi là hồng phủ, hồng phấn) là con yến Summon, theo tôi là chưa thật chính xác.

Saumon (tiếng Pháp) hay Salmon (tiếng Anh) là để chỉ màu hồng có ánh vàng (hơi ngả sang màu cam). Từ Saumon trong tiếng Pháp hay Salmon trong tiếng Anh là để chỉ con cá hồi. Và màu Saumon hay màu Salmon là để chỉ màu hồng pha vàng hơi ngả sang màu cam của thịt con cá hồi:
[URL="http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cf/Salmon_Sushi.jpg"][/URL]

Và khái niệm màu Saumo/Salmon không những được người chơi trên thế giới ứng dụng để gọi cho con yến hót có màu lông màu hồng ngả cam, mà còn được gọi cho một số sinh vật cảnh lai tạo khác có màu như màu thịt con cá hồi, như 'hoa hồng Saumon' chẳng hạn:
[URL="http://www.seenobjects.org/images/mediumlarge/2004-07-28-salmon-rose.jpg"][/URL]

-Nghệ nhân ở nước ta gọi hồng yến phủ lông trắng ở đầu lông là saumon là thiếu chứ ko phải sai hoàn toàn.
-Đúng như chị GC nói "SAUMON" là tên gọi chỉ loài hồng yến có màu đỏ nhưng một số nơi trên bộ lông có xu hướng ngả sang màu da cam
-còn loại hồng yến thứ 2 là hồng intensif,đã rất phổ biến nên BC ko miêu tả nữa.
_Còn loại hồng yến phớt trắng (mọi người vẫn gọi là saumon vảy cá) là loài dc lai tạo của 2 giống trên (đã dc công nhận là 1 giống riêng biệt).Và có tên gọi chính xác là "SAUMON ROUGE".Các bạn nuôi yến ở miền bắc và miền trung xin tráng hiểu lẩm với con hồng phấn hay hồng phủ các bạn đang nuôi nhé, vì hồng phấn (hông phủ) là con chim dc lai giữa hồng yến và bạch yến.
đây là 1 chú hồng saumon vảy cá:
[URL="http://upnhanh.sieuthinhanh.com/tmpimages/images/sieuthiNHANH201003238112njjim2y3ow13100_1.jpeg"][/URL]
[URL="http://upnhanh.sieuthinhanh.com/tmpimages/images/sieuthiNHANH201003238112yzfizta1mm51339.jpeg"][/URL]
-còn về vấn đề tên gọi con yến issabel thì đã tồn rất nhiều thời gian và giấy mực.
Theo mình tìm hiểu thì con yến issabel (hay issabela) là kết quả đột biến của 2 vợ chồng agate mà có, nhưng màu đỏ có phần giảm đi và sọc đen chuyển thành sọc nâu (giá trị càng tăng khi sọc nâu càng lợt).
-Còn con isabel mà các nghệ nhân phiái bắc vẫn gọi là còn yến xám hay yến ghi (một số người gọi là thạch yến).
Một số dòng agate tiêu biểu:
AGATE vàng
[URL="http://upnhanh.sieuthinhanh.com/tmpimages/images/sieuthiNHANH201003238112mdjkoge2ym48563.jpeg"][/URL]
Agate vàng ở SG vẫn có nhưng theo mình thì ko dc đẹp lắm
AGATE trắng
ở VN đã nhập dc vài cặp trong năm qua.
[URL="http://upnhanh.sieuthinhanh.com/tmpimages/images/sieuthiNHANH201003238112ytc5ngjhzj671454.jpeg"][/URL]

Nguồn Sưu tầm trên Internet

1- Nuôi chim đẻ:

A- Chim yến phụng: Trong mùa chim đẻ, không được xê dịch chuồng, làm động ổ, chim sẽ ngừng đẻ cho đến mùa sau.

B- Chim yến: Loại này có nhiều màu lông trắng, lông vàng (chanh và sậm), nâu có sọc (agate), vàng xanh có sọc, chim yến đỏ, Loại agate và chim đỏ thường được gọi là chim yến màu. Chim yến màu có hai giống đã được nhập cảng từ Pháp (chim lớn con) và từ Nhật Bản (nhỏ con hơn).

Màu sắc của chim yến màu: Để có màu đỏ sậm, cần phải chú trọng đến thức ăn của chim (như đã nói phải cạo cà rốt cho ăn mỗi ngày; ngoài ra chuồng chim không được để cỗ có nhiều ánh sáng làm lạt màu.
Về thức ăn hàng ngày, trong chuồng luôn phải có một miếng mai mực và cho ăn thêm loại kê có tên gọi Kê Láng. Hạt to bằng hạt tiêu sọ, vỏ láng. Trước năm 1975, thường phải nhập cảng từ Pháp về. Lâu lâu cũng thấy có bán ở chợ chim thành phố.
Chuồng chim: Chuồng thường là chuồng hộp có ba ngăn, hai ngăn bìa để nuôi chim đẻ, ngăn giữa để nhốt tạm chim con sau khi bỏ ổ độ một tuần để cho chim cha bón thêm cho đến khi chim con ăn mạnh mới dời qua chuồng nuôi chim con.
Chuồng thường làm bằng dây kẽm hàng chấn song: Đáy chuồng có hai phần, bên dưới là cái mâm bằng nhôm hoặc bằng kẽm để hứng phân và các vỏ hạt chim nhằng rơi vãi trong chuồng. Phần trên là một tấm vỉ bằng dây kẽm hàng chấn song. Đáy chuồng và tấm vĩ phải được rửa sạch sẽ hằng ngày.
Sức khỏe của chim: Chim mạnh, thường hay nhảy nhót trong chuồng, chim trống hay hót, màu lông sáng sủa. Chim bệnh, lông xơ xác, màu tối không sáng, ít bay nhảy, thời gian thay lông kéo dài.
Để theo dõi sức khỏe của chim, hằng ngày xem phân của chim, phân đen, cứng đặc, có một chút giống sáp trắng và có nước bao trùm bãi phân. Đó là dấu hiệu chim khỏe mạnh. Trái lại, nếu phân chim dính lại ở hậu môn làm rụng lông chim đó là dấu hiệu chim đã bệnh nhiều, phải cách ly để lây qua các con khác.
Chuồng không rửa lâu ngày có thể dẫn đến bệnh ở móng và chân chim; đầu ngón chân sưng to, chân bị nấm, chim đứng không vững.
Chim mái bị bệnh kéo dài thời gian đẻ, thay vì mỗi ngày đẻ một trứng, có thể hai hoặc ba ngày mới đẻ một trứng, do đó mùa sinh sản bị xáo trộn kéo dài đưa đến việc chim trống phá ổ trong lúc chim mái ấp.
Nuôi chim yến đẻ: Ở miền Nam chim mái thay lông thường đến tháng 12 dương lịch thì hoàn tất và bắt đầu đòi trống, Mùa sinh sản bắt đầu vào đầu tháng giêng dương lịch năm sau.
Có nhiều phương pháp ghép trống mái, thí dụ như một trống hai mái hoặc một trống một mái. Bỏ trống thình lình v.v... Sau đây xin đề cập đến tuổi của chim, ngày ghép chim trống, ngày chim ấp. Người nuôi chim phải chú trọng những gì để đạt được kết quả cao.
Tuổi của chim: Như đã biết chim có thể ghép đôi sau khi được 12 tháng tuổi và đã thay lông. Kinh nghiệm cho thấy:
- Nếu hai con trống mái cùng một lứa tuổi được ghép đôi sẽ cho số chim con trống mái bằng nhau.
- Nếu chim trống già hơn mái, số chim con mái nhiều hơn chim con trống.
- Nếu chim trống non hơn chim mái, số chim con trống nhiều hơn chim con mái.
Tùy trường hợp muốn nhiều chim trống hay mái, sẽ áp dụng một trong các cách trên đây.
Để biết tuổi của chim, thường xem các vòng đeo ở chân, trên đó thường có ghi năm sinh của chim. Trường hợp chim không có đeo vòng, thì còn cách đếm lông cánh của chim (lông dài và lớn) để biết tuổi của chim. Bạn đã biết tuổi một con chim được bao nhiêu tuổi, bạn bắt nằm trong tay và đếm lông cánh của chim này. Nếu chim được 2 tuổi thì số lông cánh sẽ có thêm một cái nữa. Và nếu chim cứ lớn thêm 1 tuổi nữa, thì lại thêm một cái nữa. (Vì lâu ngày tôi không nhớ số lông cánh của năm đầu tiên nên đề nghị quí bạn nên đếm để nhớ). Ngoài ra, khi các bạn rành nghề chơi chim thì không lưu giữ các chim già nên cũng không còn nhớ tối đa là bao nhiêu. Tuy nhiên, cái cần biết là năm đầu và hai năm sau để ghép chim theo ý muốn nói trên.
Thời điểm ghép này rất quan trọng, nó sẽ quyết định thành quả của mùa sinh năm đó.
Kinh nghiệm cho thấy, các nhà nuôi chim đẻ Tây phương hay Đông phương cũng dùng cái móc gọi là tuần trăng lên hay chính xác hơn là từ ngày mùng một đến ngày rằm (15) âm lịch. Khi chim trống mái sẵn sàng để ghép đôi, thì cứ bắt đầu tuần trăng xuống (từ 23 đến 30 âl) tháng 11 âm lịch hoặc tháng 12 âm lịch, đưa chim trống và chim mái lại gần nhau ở hai chuồng ngăn đôi do một vách ngăn. Đồng thời cũng lót cho chim mái cái ổ. Chim mái sẽ bắt đầu tha rác và xoáy ổ. Bên chuồng kế bên thì chim trống sẽ thi thố tài năng hót reo. Thường thì bắt đầu những ngày cuối tháng và bắt đầu tháng âm lịch, chim mái sẽ nằm ép trên cầu, xòe cánh đuôi đồng thời ngoảnh cổ lên kêu riu ríu. Lúc đó bỏ trống vào. Tuy nhiên cần nhớ là chim đạp mái vào buổi sáng sớm và chạn vạng tối, không nên thả chim trống vào buổi trưa, chim mái không chịu.
Sau một hai ngày chịu trống (lúc này cũng qua đầu tháng âm lịch là tuần trăng lên, chim mái sẽ đẻ, mỗi ngày một trứng. Mái tơ sung sức có thể đẻ 5, 6 trứng mới ấp, thường khi thấy trứng chim mới đẻ mà có màu xậm, xanh đậm hơn mấy cái trứng trước, thì đó là trứng sau cùng, chim bắt đầu ấp.
Như các phần trên đã nói, mỗi ngày sau khi đẻ phải lấy một cái muỗng lấy trứng ra cất một chỗ riêng. Khi biết bắt đầu ấp, thì vào sáng sớm hôm sau, lúc hừng đông 5, 6 giờ sáng cũng nhè nhẹ lấy hết số trứng đã có để vào lòng bàn tay và cùng lúc để vào ổ cho ấp. Cách làm này, trứng sẽ nở cùng một lúc sau 13 ngày và cũng vào hừng đông. Lúc đó chim cha, chim mẹ cũng bắt đầu kiếm ăn nên việc chăm bón cho con được phối hợp cùng lúc. Chim con nở một lượt, có sức mạnh đồng đều nên được chăm bón rất đều, chim con lớn đồng đều nhờ đó mà kết quả đạt được rất cao (thường là 100% số chim nở). Trái lại, nếu mỗi ngày không lấy trứng ra cứ để nguyên trong ổ, do có sự cách biệt mấy ngày, nên có con nở trước được hôm trước đã lớn hơn con nở hôm sau. Sự tranh ăn không đều nên các con nở sau sẽ chết vì thiếu ăn. Lần đầu tiên ghép chim đúng thời điểm ổ chim đẻ thứ hai cũng sẽ ở vào tuần trăng lên.
Mỗi mùa cho chim đẻ độ 4 ổ là vừa sức, thời gian sanh đẻ độ 180 ngày (6 tháng) sẽ tách rời chim mái, cho ăn ít hoặc các thức ăn ít vitamin để chim chuẩn bị đi vào thay lông.
Mùa sanh sản năm sau lại được tiếp tục như năm trước.
Xem trứng chim biết trống mái:
Nếu đôi chim cùng lứa tuổi, thường chim mái đẻ một trứng trống rồi ngày sau trứng mái. Mỗi ổ thường có hai trứng mái và hai trứng trống. Tuy nhiên, vì có nhiều cách ghép chim không theo lứa tuổi, có thể trứng trống nhiều hơn trứng mái. Để phân biệt chỉ cần quan sát hình dạng của trứng chim.
- Trứng sẽ nở chim trống có một đầu lớn, một đầu nhỏ và nhọn.
- Trứng sẽ nở chim mái sẽ có hai đầu tròn như nhau.
C: Tập chim hót hay và dài hơi

Trước nhất nên nhớ là chim từ hai tuổi trở lên mới trưởng thành và mới hót hay. Để tập cho chim hót dài hơi và tiếng hót tiếng reo có đủ tiếng trầm bổng, cao thấp như điệu nhạc. Các nhà sản xuất chim hót ở Âu châu có thu băng tiếng các con giống hót dài hót hay và thu nhiều lần nên một băng dài đến 45 phút.

Chim tập hót được nhốt mỗi con một lồng nhỏ đem treo trong phòng cách nhau độ một thước. Sau đó sẽ mở máy cho băng chạy. Chim tơ theo đó mà ganh đua kéo dài tiếng hót, luyện giọng.

D: Cách đeo vòng cho chim

Các nhà nuôi chim ở Âu châu, có lập Hội nuôi chimvà sản xuất loại vòng đeo ở cổ chân của chim, trên đó có khắc năm sinh và chữ tắt của Hội. Khi gia nhập Hội, mỗi nhà nuôi chim được cung cấp một hộp khoen nhỏ và cái kềm bấm số.

Muốn đeo khoen cho chim, từng bước sẽ thực hiện như sau:

Chim con được 7 ngày hay 8 ngày tuổi, bắt chim ra cầm ngửa tay trái, lấy ngón tay trái ngón trỏ chụm ba ngón trước của chân chim vào nhau và cho lọt vô cái vòng cầm ở tay mặt đưa vào.
Sau đó sẽ lấy ngón tay trái đè ngón chân sau của chim vào với phần chân của chim. Tay mặt từ từ cho cái vòng qua khỏi móng của ngón chân sau. Vòng được đeo vào chân chim. Trả chim vào ổ trở lại.
Công việc làm không khó, một vài lần sẽ quen tay. Ở thành phố cũng có nhiều người cho chim đeo vòng, loại bằng ny-lon có màu khác nhau để đánh dấu chim của nghệ nhân đó sản xuất.

Rất mong các kinh nghiệm trên đây sẽ giúp quý bạn thành công.

4/. Bệnh rụng lông từng phần

Về vấn đề chim yến thay lông, đó là điều bình thường xảy ra mỗi năm một lần và thay lông xong chim yến sẽ trở thành xinh đẹp và sung sức hơn. Trái lại, nếu chim chỉ rụng một phần lông, rồi phần lông đó không mọc lại nữa, thì đó là một bệnh được gọi là bệnh rụng lông từng phần. Tuy không phải là một bệnh đưa đến tử vong, nhưng là một bệnh dai dẳng, âm thầm, tráo trở suốt năm làm cho chim suy nhược.

I. Bệnh trạng và hậu quả

A. Bệnh trạng: Bệnh rụng lông từng phần là bệnh thiếu sắc tố, biểu hiện bằng nhiều trạng thái khác nhau và cũng không phải luôn luôn có nguồn gốc như nhau. Thông thường là do bệnh gan gây nên.

1) Thời kỳ thứ nhất: Trạng thái đầu tiên là da ngứa ngáy; chim cứ rúc rỉa lông mãi không ngừng. Sau đó chim rụng lông sau đầu, phía trên ót và đôi khi gần nơi mỏ.

2) Thời kỳ thứ hai : Sau đó, ta thấy một lông cánh phía dưới lồng, rồi một lần khác là một lông đuôi. Vết vụng lông sau đầu rộng thêm ra; đôi khi đầu rụng hết lông và kết thúc với sự hình thành vết sắc tố.

3) Thời kỳ thứ ba: Từ thời kỳ thứ hai qua thời kỳ thứ ba, có một giai đoạn dài ngừng lại, lông không rụng nữa, nhưng lông đã rụng thì không mọc lại. Bệnh tấn công cả ngoại lẫn nội. Nếu ta bắt và cầm con chim trong tay, nó để lại trong tay ta một ít lông; ta có cảm giác cầm trong tay một con chim ươn ướt, run rẩy; chim có vẻ mềm, ẻo lả và đứng không vững trên cần đậu. Chim thường rù, dáng buồn bã, màu lông úa, không tươi. Chim hết lanh lợi, hai con mắt cũng mất đi vẻ linh hoạt. Phần mút cánh thì thòng xuống. Chim ăn không ngừng. Đó là thời kỳ thứ ba.

Ghi chú: Bệnh rụng lông từng phần có thể khởi phát mà không có sự rụng lông nơi đầu, bệnh có thể biểu hiện với sự rụng lông dài, tức là lông cánh và đuôi. Cũng có thể có trường hợp, chim trải qua thời kỳ thứ nhất và thứ hai mà không có sự rụng lông. Bệnh tấn công trực tiếp vào trạng thái toàn diện và chính trong tình trạng ấy sự rụng lông bắt đầu, và bệnh đã trở thành trầm trọng. Nếu là một con chim hót nó bị khan tiếng.

B. Hậu quả: Bệnh rụng lông từng phần làm suy nhược các cơ quan trong thân thể chim. Những con chim xấu về phương diện sinh sản:

Chim mái thì bỏ trứng không ấp, hoặc bỏ rơi chim con không nuôi.
Chim trống thì dù có đạp mái cũng đưa kết quả là "trứng trong" nghĩa là trứng không được thụ tinh, có ấp cũng vô ích, trứng không nở.
Như đã nói ở đầu bài này, bệnh rụng lông từng phần không phải là một bệnh đưa đến tử vong, nhưng là một bệnh dai dẳng. Thành thử lúc nào chim cũng rụng lông và chỉ ngưng lại khi nào sự thay lông bình thường không phải lúc nào cũng làm cho bệnh rụng lông từng phần chấm dứt, mà chỉ có phương pháp được gọi là "phương pháp dã mang" mới chữa trị được hẳn và không tái phát.

II. Nguyên nhân:

Có 4 nguyên nhân gây bệnh rụng lông từng phần:

Chế độ ăn uống
Sự thay đổi thời tiết, khí hậu.
Sự thay đổi chỗ ở.
Thường nhất là do sự nấu ăn hay sưởi ấm bằng những lò cháy chậm và lâu, như lò than quạt cho hừng rồi rắc tro lên phủ kín để than lâu tàn.
Chim nuôi trong phòng mà cửa thông và cửa sổ đều đóng kín và phải chịu đựng suốt ngày đêm sự sưởi ấm bằng thứ lò than như đã nói trên đây thì dễ bị ngộ độc và chính là nguyên nhân đưa đến bệnh rụng lông từng phần.
Thức ăn bổ dưỡng quá độ cũng làm cho chim đau gan và đó cũng là nguyên nhân làm cho nó rụng lông từng phần.
III. Các chữa trị:

Ta có thể chận đứng bệnh rụng lông từng phần và chữa lành bệnh khi còn trong thời kỳ thứ nhất.
Ta có thể làm ngừng lại sự rụng lông và chận đứng bệnh rụng lông từng phần trong thời kỳ thứ hai.
Ta có thể, trong thời kỳ thứ ba, làm cho bệnh ngưng lại và chữa cho chim lành bệnh, nhưng phải đợi đến thời kỳ thay lông bình thường để cho lông mọc lại và chữa trị bằng "phương pháp dã man" như sau đây:
Cách chữa trị rụng lông từng phần bằng phương pháp dã man:

Với một tấm màn, che chim bệnh lại để cho nó ở trong bóng tối lờ mờ. Trong thời gian điều trị ta hãy giở tấm màn che mỗi ngày một ít.

Trong suốt thời gian chữa trị, đừng có di chuyển chim đi nơi khác.

1) Mười lăm ngày lần thứ nhất:

Cho ăn mật đen (mật ong trộn với than củi tán nhỏ), xà lách xon. Cũng cho ăn thêm "pa-tê thay lông". Cho uống nước kép.

Cách làm món pa tê thay lông.
- Nghiền bít cốt và một cái trứng luộc thật chín, (cả lòng đỏ và lòng trắng, nhưng không có vỏ).
- Thêm vào hỗn hợp ấy 2 muỗng cà phê than củi.
- Trút hỗn hợp ra dĩa, thêm vào 1/4 muỗng cà phê dầu cá. Quậy kỹ để pa tê hút dầu; thêm vào vài muỗng cà phê nước âm ấm, đánh thật kỹ pa tê ấy với một cái nĩa cho nó nổi lên.
Như vậy chỉ trong vài ba phút ta đã có món pa-tê để trị rụng lông từng phần.
Nước kép.
Bỏ vào chai nước suối 1 muỗng cà phê sulfat xút. Mỗi lần dùng, nhớ lắc chai thật kỹ.
2) Mười lăm ngày lần thứ hai:

Như lần thứ nhất.

Nếu chim khỏe thì cho uống 1/2 nước kép và 1/2 nước thường.

3) Mười lăm ngày lần thứ ba:

Như lần hai.
Nếu chim khỏe thì sự rụng lông phải chấm dứt. Ta có thể treo cho chim một chút mỡ tươi.
Nước uống: 1/4 nước kép và 3/4 nước thường.

4) Mười lăm ngày lần thứ tư:

Chim phải khỏe mạnh. Nếu thấy phân đen và trắng tức là chim đã lành bệnh.
Tiếp tục cho ăn uống như trên. Mỗi tuần một lần cho thêm pa tê. Rồi trở lại dần dần chế độ ăn uống bình thường. Cứ giữ một thời gian mật đen và xà lách xon. Sau đó cho một ít trái cây như bom, chuối, cam.
Sau đó chấm dứt mật đen và nước kép.

Trước khi kết thúc bài này, xin lưu ý các bạn nuôi chim yến về điểm sau đây:

Lắm lúc ta có thể nhận thấy rằng trong mùa ghép đôi, sau lứa ấp đầu tiên, chim của ta bị rụng lông từng phần mà nguyên nhân là do thay đổi thức ăn và do thiếu chuẩn bị trước khi ghép đôi. Gặp trường hợp ấy, tức thời ta phải chữa trị cho chim và đừng tiếp tục ghép đôi, vì bất cứ lý do gì. Nếu không thì các lứa ấp đều sẽ thất bại và có thể cả chim bố mẹ cũng tử vong.

MỘT SỐ DẠNG CANARY ĐẶC TRƯNG
Trên thế giới người ta thường chia Canary thành 3 nhóm lớn: Canary hót (Song type Canary), Canary màu (Canary colors type) và Canary hình dáng (tạm dịch-Canary figura type). Mỗi nhóm, đến lượt mình, lại được chia ra thành nhiều phân nhóm nhỏ, có những điểm đặc trưng riêng biệt của mình, không lẫn lộn với những phân nhóm còn lại. Dĩ nhiên Yến hót thì vẫn có những màu sắc khác nhau và Yến màu thì vẫn có thể hót hay. Nhưng ở mỗi nhóm, người nuôi tập trung duy trì và phát triển những đặc tính khác nhau.
Lấy ví dụ nhóm Canary hót: hiện nay có những phân nhóm được thế giới công nhận mà mình biết như sau:
Russian Canary (Nga), Timbador (Tây Ban Nha), German Roller (Đức) , American singger (Mĩ)...
Có thể so sánh với âm nhạc của con người: cũng là nhạc nhưng có rock, có pop, có jazz... thì những nhóm yến hót cũng có những âm tiết, nhịp điệu và cách thể hiện giọng hót đặc trưng của riêng mình. Chỉ cần nghe chúng hót, các chuyên gia về Canary có thể phân biệt được xuất xứ quốc gia của chúng! Tuyệt chưa?!
Tương tự với 2 nhóm còn lại, dựa vào những điểm đặc trưng riêng biệt, ngưới ta đánh giá mức độ thuần chủng của mỗi loài lai tạo, từ đó phân tích và xếp hạng những chú chim tham gia trong các cuộc thi.

Sau đây là vài hình ảnh về nhóm Canary màu:
Color Type Canary:

Intensive Lipochrom Yellow:

[URL="http://www.ttvnol.com/uploaded/GoldenCanary/intensive%20lipochrom%20yellow.jpg"][/URL]

Intensive Lipochrom Red (Red Factor):
[URL="http://www.ttvnol.com/uploaded/GoldenCanary/intensive%20lipochrom%20red.jpg"][/URL]

Non-intensive Lipochrom Red:
[URL="http://img96.exs.cx/img96/6199/Non-intensiveLipochromRed.jpg"][/URL]

Intensive Lipochrom Rose:
[URL="http://img96.exs.cx/img96/5668/IntensiveLipochromRose.jpg"][/URL]

Non-intensive Lipochrom Rose:
[URL="http://img96.exs.cx/img96/4886/Non-intensiveLipochromRose.jpg"][/URL]

Intensive Bronze:
[URL="http://img96.exs.cx/img96/4315/IntensiveBronze.jpg"][/URL]

Non-intensive Bronze:
[URL="http://img96.exs.cx/img96/2936/Non-intensiveBronze.jpg"][/URL]

Qua hình có thể phân biệt tương đối rõ tông màu intensive và non-intensive trên mỗi màu sắc của chim.

THỨC ĂN CHO CHIM YẾN
Từ kinh nghiệm nuôi chim cảnh của bản thân kết hợp với tham khảo sách vở, trại chim của các nhà nghiên cứu nuôi chim cảnh nổi tiếng trên thế giới, tôi nhận thấy một trong những sai lầm của đa số người nuôi chim cảnh ở nước ta là cho chim một chế độ ăn quá đơn điệu, không đủ chất, trong khi ngoài thiên nhiên chúng ăn một hỗn hợp thức ăn đa dạng hơn rất nhiều. Nhiều người vì cưng chim nên chỉ cho chim ăn hạt kê đắt tiền không thôi, hoặc chỉ dùng lòng đỏ trứng mà không dùng lòng trắng, trong khi thực ra lòng trắng trứng mới chính là nguồn cung cấp đạm chủ yếu. Chính vì vậy mà trong khi tại các bird farm kinh doanh chim cảnh trên thế giới rất thường gặp những chú chim Canary hoặc Gouldian Finch đã 7-8 năm tuổi vẫn còn sung sức, hót hay, sinh đẻ tốt... thì ở VN thật hiếm gặp những chú chàng lớn tuổi như vậy mà vẫn còn phong độ. Thường nếu để chim sinh sản nữa thì chỉ trụ được 2-3 năm!

Dĩ nhiên những vấn đề khác trong chăm sóc cũng là nguyên nhân gây nên tình trạng chim cảnh sống không đủ tuổi thọ của chúng, nhưng không thể không nhìn nhận tầm quan trọng của chế độ ăn hợp lí. Sau dây là vài kinh nghiệm của tôi trong việc cho Canary ăn:
1-Thức ăn hạt: đa dạng, sử dụng tất cả các loại hạt nhỏ vừa miệng chim mà VN có thể tìm được.
Công thức thông thường của tôi: 50% kê (bao gồm tất cả các loại kê vỏ vàng, kê vỏ đỏ, kê vỏ trắng với số lượng bằng nhau hoặc nhiều kê vàng, nhiều kê đỏ hơn tuỳ mùa), 20% hạt yến mạch, 20% hạt cải xanh, 10% hạt mè (hạt vừng) gồm 5% mè đen+5%mè vàng. Có thể cho thêm hoặc thay vào kê một chút thóc (lúa) loại hạt nhỏ, vỏ mềm, hoặc hạt hướng dương nhỏ.Trong trường hợp khó tìm hạt yến mạch, có thể thay thế bằng hạt xà-lách. Mỗi chú chim kích thước bình thường ăn khoảng 1-1.5 muỗng canh hạt hỗn hợp/ngày.
Lưu ý chung: cần cân đối các loại hạt chứa dầu béo với hoàn cảnh sống của chim. Nếu chuồng nhỏ, chật chội, nên hạn chế số lượng hạt mè, hướng dương, vì ăn nhiều mà ít hoạt động chim sẽ béo phì. Nếu chuồng rộng rãi, chim bay nhẩy thoải mái, thì có thể tăng lượng hạt béo lên.
Quan điểm riêng của GC thì kích thước chuồng lí tưởng cho 1 chú Canary là dài 50cm, cao 70cm, rộng 40cm. Cho một cặp chim trống mái là dài 120cm, cao 45-50cm, rộng 40cm.Nhưng thông thường các loại lồng chuồng bán trên thị trường không được như vậy, hơn nữa lồng nuôi to sẽ chiếm diện tích nhà vốn nhỏ hẹp, nên ai có điều kiện thế nào thì làm thế nấy!
2-Thức ăn mềm: gồm:
a. bánh mì khô (loại nhạt hoặc có chút bơ) bóp nhuyễn hay nghiền nát thành bột bánh mì.
b. Trứng gà luộc chín từ 15-20 phút, để từ từ cho trứng nguội. Không nên dùng nước lạnh để làm trứng nguội ngay, sẽ thay đổi một số thành phần trong trứng, chim ăn khó tiêu. Sử dụng cả lòng đỏ, lòng trắng, dùng cái dĩa nghiền trứng thật nhỏ.
c. Cà-rốt tươi rửa sạch, băm hoặc xay nhuyễn.
Trộn tất cả 3 thành phần trên vào nhau, tạo ra một hỗn hợp thức ăn mềm không quá dính tay. Chim ăn sẽ rất ngon miệng. Mỗi ngày hoặc cách ngày cho chim ăn một lần theo khẩu phần 1 muỗng cà-phê/1 con. Nếu chim ăn không hêt thì cuối ngày cần vứt bỏ thức ăn mềm đi, vì qua ngày chúng sẽ bị lên men. (nhưng thông thường là chúng sẽ ăn hêt! )

Để khỏi mất thời gian chuẩn bị, bột bánh mì có thể làm sẵn một vài kí cất nơi khô ráo, cà-rốt xay nhuyễn cất vào lọ thuỷ tinh sạch để trong tủ lạnh được 1 tuần-10 ngày, trứng luộc sẵn vài quả để tủ lạnh. Khi cần chỉ việc lấy ra trộn vào là xong.

3-Rau xanh:
Rau xà-lách là loại rau thường được sử dụng cho chim cảnh ăn, trên thực tế các bạn có thể sử dụng gần như tất cả các loại rau xanh thông thường khác: cải xanh, cải thảo, bắp cải, rau dền, rau muống... miễn là rau được rửa sạch sẽ, vẩy khô. Chỉ lưu ý tránh không cho chim ăn các loại rau có nhiều dầu, có mùi (rau gia vị như ngò, cần, hành...) hoặc nhiều nhớt như mùng tơi, rau đay...
Ngoài ra, một trong những món khoái khẩu của chim là mầm hạt, bạn có thể gieo hạt kê, lúa, yến mạnh, thậm chí cả đậu xanh, đậu đen... trên cát sạch, đất ẩm cho nẩy mầm khoảng 5-10 cm, lấy ra rửa rạch cho chim ăn, sẽ cung cấp lượng vitamin và khoáng chất tuyệt vời cho chim.
Đủ đủ chín cũng là nguồn cung cấp carotine rất tốt (như cà-rốt), giúp cho bộ lông chim rực rỡ hơn.

Tóm lại, thực đơn ăn phong phú, càng gần thiên nhiên càng tốt, là nguyên tắc quan trọng nhất trong việc chăm nuôi chim cảnh, để chúng có đầy đủ dưỡng chất cần thiết, đảm bảo một đời sống mạnh khoẻ, cân bằng.

HỎI - ĐÁP
Tại sao có một con yến mẹ đang nuôi con tốt bỗng không thèm tiếp tục nuôi ,săn sóc chim con nữa?
-Trong quá trình thuần hoá từ chim hoang dã thành chim cảnh nuôi nhà, Canary, cũng như nhiều loài chim cảnh khác, đánh mất dần bản năng tự nhiên ấp trứng và nuôi con. Stress là nguyên nhân chính gây ra hiện tượng chim đẻ mà không ấp, ấp mà không mớm, hoặc chỉ ấp, mớm con qua loa...
Nguyên nhân Stress vô cùng nhiều: khí hậu không thích hợp (quá nóng-quá lạnh, bất ngờ nhiệt độ thay đổi, không ổn định...), thức ăn thiếu chất (thông thường khi chim đẻ trứng, nuôi con cần tăng cường đạm và canxi), vấn đề tâm lí: chim cha mẹ quá lo lắng vì người nuôi thường xuyên đến gần lồng để theo dõi, thậm chí sờ mó, bắt chim con ra chơi...
Cần phải hiểu rằng việc "bỏ tổ , để mặc chim con chết" cũng là một trong những bản năng trời phú của loài chim. Khi điều kiện chăm sóc con trong hoang dã không đảm bảo (thiếu thức ăn, cháy rừng, hạn hán, giông bão...), rất nhiều chim mẹ sẽ bỏ tổ, bỏ con, vì bản năng cho chúng biết cần phải duy trì sự sống của chính mình trước tiên, sau đó khi điều kiện tốt hơn thì sẽ sinh những lứa con khác, đảm bảo cho chúng có những thế hệ con cháu khoẻ mạnh duy trì nòi giống. Với chim nhà, trong trường hợp đó, sự can thiệp của con người dĩ nhiên là cần thiết!
Để tránh Stress cho chim, người nuôi cần cố gắng đảm bảo nguồn thức ăn, nước uống sạch, đa dạng, phong phú. Trong giai đoạn chim phát triển đặc biệt (thay lông, sinh đẻ, đau bệnh) càng cần theo dõi và cung cấp thức ăn bổ dưỡng hơn, nhiều đạm hơn.

BIỂU HIỆN THƯỜNG GẶP VỚI TỔ YẾN HÓT:
Vài biểu hiện trong quá trình sinh nở của chim cần lưu ý:
1- Chim mổ, phá vỡ, ăn trứng: khả năng lớn là thiếu canxi. Cần cung cấp thêm cho chim nguồn canxi dồi dào (vỏ trứng gà giã nhuyễn trộn thêm vào khoáng vi lượng, treo mai mực trong chuồng cho chim gặm suốt ngày, cho chim uống nước khoáng không có gaz...)
2-Chim mổ, cắn, đánh, hất chim con ra khỏi ổ: phần lớn là do thức ăn thiếu đạm, không đủ dưỡng chất. Cần xem lại chế độ
ăn cho chim.
Nếu khi ấy chim con đã lớn, thì rất có thể chim mẹ đánh đuổi con là do nó chuẩn bị cho lứa con tiếp theo sắp chào đời! Cần chuẩn bị treo vào lồng ngay cho nó một cái tổ mới giống tổ cũ, treo ở vị trí cũ, còn tổ chim cũ với chim con ở trong dời đến nơi xa nhất trong lồng, chim bố sẽ chịu trách nhiệm nuôi con tiếp.
3-Chim tự nhiên bỏ ấp trứng, hoặc bỏ mớm con (giống trường hợp bạn kể): có thể do nhiệt độ phòng nuôi không ổn định, hoặc khí hậu bên ngoài bất thường... gây cho chim cảm giác có sự thay đổi đột ngột về môi trường, khiến chúng nghĩ đến việc thực hiện bản năng "bỏ con chạy lấy mẹ" như đã nói ở trên. Mùi khí gaz, mùi thuốc lá, mùi bia rượu..., tiếng động mạnh, tiếng ồn đột ngột (sửa nhà, khoan tường...) xuât hiện trong phòng nuôi chim cũng có thể gây ra tình trạng này. Ngoài ra, những hành động can thiệp của người nuôi (bất ngờ xuất hiện bên tổ chim; tìm cách đẩy chim mẹ ra ngoài tổ để xem chim con, xem trứng, nói to, hắt hơi to... khi đứng gần chuồng chim...) cũng làm chim sợ hãi bỏ tổ.

Tóm lại, thời điểm chim sinh nở, cũng như con người, là thời điểm rất nhạy cảm, mọi tác động, mọi can thiệp bình thường trước đây đều trở nên khó chấp nhận, phải rất thận trọng khi đến gần ổ chim, và cho chim ăn uống đầy đủ, hợp lí.

Nếu những chú chim cảnh cuả bạn quá nhạy cảm và dễ bị stress, nên chuẩn bị:
-Nuôi chúng trong lồng rộng rãi hơn
-bệ để lồng chim nên cao quá đầu người, hoặc it nhất cũng ngang tầm mắt. Bản năng của các loai chim trời là càng lên cao càng yên tâm, hãy đáp ứng cho chúng điều đó!
-chuẩn bị sẵn cho chúng một tình trạng sức khỏe thật tốt trước khi vào mùa sinh sản.
-ổ chim để nơi thoáng mát, nhưng kín đáo, càng xa người, gần tường càng tốt, chim sẽ cảm thấy an toàn hơn.
-hạn chế tối đa việc theo dõi ổ chim khi không thực sự cần thiết.

Tuy vậy vẫn không thể đảm bảo hoàn toàn chim sẽ không bỏ ổ lần sau. Kinh nghiệm cho thấy nếu qua 3 lần làm tổ mà chim vẫn có thói quen xấu bỏ tổ như vậy, thì có thể khẳng định bản năng làm tổ nuôi con của chúng đã bị thoái hoá , hoặc bản thân chim đã bị stress trầm trọng, nên đổi chim mẹ (chim bố) khác hoặc sử dụng các biện pháp của con người để can thiệp giữ lại bầy chim con.

Theo hiểu biết của GoldenCanary, hiện nay tại Mĩ, Úc, Canada... đã có bán các loại thuốc chống Stress cho chim trong từng giai đọạn phát triển của chúng. Các bạn ở nước ngoài có thể tư vấn BS thú y thêm để chống Stress cho chim cảnh của mình.

Golden Canary
Nguồn Sưu tầm trên Internet

Chim Chích chòe lửa, có tên tịếng Anh là White-rumped Shama, tên khoa học là Copsychus malabaricus. Là một chi nhỏ trong [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/Passerine"]bộ Sẻ[/URL] của gia đình [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/Muscicapidae"]của[/URL] họ chim Đớp ruồi. Trước đây, nó được xếp loại đứng giữa của họ Chim chích và họ chim Đớp ruồi trong dòng họ Hoét, nhưng nó được biết dưới dạng họ chim Chích nhiều hơn. Do vậy, nó thường được gọi (tiếng Anh) là White-rumped Shama Thrush (Chích chòe đuôi trắng) hoặc chỉ đơn giản Shama Thrush. Tương đương trong cách gọi của tiếng Việt là Chích chòe lửa hoặc Chòe lửa.

Chúng có nguồn gốc [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/South_Asia"]Nam[/URL] và [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/Southeast_Asia"]Đông Nam Á[/URL], Lần đầu tiên, chúng được tìm thấy tại những khu rừng nguyên sinh của đảo [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/Kaua%27i"]Kaua'i[/URL], [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/Hawai%27i"]Hawaii[/URL], Vào đầu năm 1931 đến năm 1940, nó được giới thiệu lần nữa sự có mặt của chúng tại Malaysia và trên hòn lớn thứ 3 của Hawait tên là Oahu, bởi nhà Điểu học Alexander Isenberger . Và chúng được biết đến như là một đối tượng nuôi lồng phổ biến kể từ đó.

Tại châu Á, nơi sinh sống của chúng là khu rừng thưa, đặc biệt là ở các khu rừng tre. Ở Hawaii, chúng được phân bố trong các khu rừng thung lũng hoặc trên rặng núi của miền nam [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/Ko%27olau"]Ko'olaus[/URL], có xu hướng làm tổ trong các hang cây của rừng mưa vùng đất thấp.

Các cuộc đua tìm kiếm lọai chim này đã được tìm thấy trong các [URL="http://en.wikipedia.org/wiki/Western_Ghats"]khu[/URL] rừng thưa và một phần của miền Nam Ấn Độ, Sri Lanka, Quần đảo Andaman, tây nam Trung Quốc đến Myanmar, Thái Lan, Quần đảo Mergui, các đảo ở Sumatra, Java, Banka, Belitung, đảo Karimata, eo biển Sunda, Borneo, …